Herinnert u zich deze nog ?

Microfoon modificatie van Jan, PA3CKX juli 1995

INLEIDING

De gebruikelijke koolmicrofoon voor de GRC-3035, de GRC-9 (de T-17) en de GRC-3030 (de M-29) heeft een belangrijke toevoegende waarde voor het “surplus audiogebied”. Echter deze microfoons munten niet uit door dynamiek, waardoor enerzijds de kwaliteit van de zender niet helemaal tot zijn recht komt, anderzijds de verstaanbaarheid bij veel QRM slecht wordt. Er zijn in de loop van de tijd dan ook al veel pogingen ondernomen om een dynamische microfoon te kunnen gebruiken. Het feit dat men toch weer steeds teruggrijpt naar de koolmicrofoon geeft aan, dat het probleem niet eenvoudig is op te lossen. Aangezien de koolmicrofoon enkele volts afgeeft en de dynamische microfoon enkele (tientallen) microvolts, moet er een versterker gemaakt worden. Wat zijn nu de eisen die gesteld moeten worden aan de versterker?

  • min of meer universeel inzetbaar voor de verschillende dumpapparaten
  • versterking ongeveer 100 tot 200 maal
  • impedantie aanpassing aan de ingang
  • in principe gevoed vanuit de dumpset, via de microfoonplug
  • kwaliteitsverbetering van de modulatie
  • hoge uitstuurbaarheid, zonder vastlopen
  • lage ruisbijdrage
  • voeding via een eventuele batterij, inschakelbaar via de PTT-knop
  • CW moet mogelijk blijven

DE BOUW

In figuur 1 is het principeschema van de versterker weergegeven. Het is een tweetrapsversterkertje met een flinke terugkoppeling, zodat de versterker niet snel vastloopt. De inagngsimpedantie is regelbaar met Cl en R1 (ongeveer 6 microfarad) en 200 ohm resp. bij 200 ohm microfoons en 2 microfarad met 470 ohm bij 600 ohm microfoons). Met R6 kan de mate van versterking worden aangepast.

Uitproberen met metaalfilm weerstanden en geen potmeter gebruiken in verband met de ruisbijdrage hiervan. De waarde hiervan kan kan variëren van ong. 10 kOhm tot 47 kOhm. Bij 12 Volt voedings­spanning was het maximale uitgangsniveau 10 Volt top-top. De weerstanden zijn allen metaalfilm types en de condensatoren zijn MKT types, behalve C4 (elektrolyt).

Het relais is een 26 Volt gasdicht miniatuurrelais met een maakcontact en een spoelweerstand van ongeveer 700 Ohm. Uitgaande van de situatie bij de GRC-3035 staat op de schakeldraad van de PTT 28 Volt en bij indrukken van de PTT loopt er ruim 100 milliampère naar aarde. De gehele versterker heeft ongeveer 6 milliampère nodig en zowel bij de 3035 als bij de 3030 kan de gehele voeding probleemloos betrokken worden uit deze schakeldraad. Over de relaisspoel ontwikkelt zich dan 17 Volt, die via het maakcontact naar de 12 Volt spanningsstabilisator gaat.

Beschikt men niet over een relais, dan kan ook een weerstand van ongeveer 700 ohm gebruikt worden maar bij de 3035 ontstaan er dan problemen met het high-speed relais RLD dat voor CW gebruikt wordt. In dat geval kan in de stand CW de microfoonplug uit de set getrokken worden.

Het gehele verhaal van de voeding uit de microfoon-plug (schakeldraad PTT) gaat helaas niet op voor de GRC-9. Als hier een spanning van de schakeldraad genomen wordt functioneert het grote relais K101 niet meer. Er zit niets anders op dan een batterij inbouwen (9 Volt) die met een apart schakelaartje (5-a) wordt ingeschakeld waarbij dan tevens de relais-spoel wordt kortgesloten (S-b). Diode D2 zorgt ervoor dat er alleen stroom loopt als de PTT-knop ingeschakeld is zodat de kans op leeglopen van de batterij minimaal is.

Figuur 2 geeft een overzicht van de microfoonplug PL-68. Op de top zit de schakeldraad van de PTT en op de dunne ring het microfoonsignaal.

Figuur 3 geeft een overzicht van de door mij gebruikte microfoonplug aan het snoer van de dyna­mische microfoon_ Uiteraard kan deze er heel anders uitzien.

Ik heb de schakeling in een stevig aluminium kastje van Eddystone gebouwd en er tevens een koptele­foon- en voetpedaal aansluiting op gemaakt voor de PTT. De vliegtuig-headset kan op deze manier uit­stekend dienst doen tijdens het draaien van het Surplus Radio Society net op zondagochtend.

Veel succes met de bouw. Jan, PA3CKX.